Kırmızı et pek çok kişi için sofranın ve öğünün vazgeçilmezi ortasında yer alıyor. Yüksek protein, demir ve B12 içeriği nedeniyle kırmızı et şimdiye dek daima sağlıklı beslenmenin bir modülü olarak görüldü. Lakin son yıllarda artan bilimsel çalışmalar kırmızı et ile ilgili ezberleri bozabilir. Kırmızı etin yararını görmenin de, mümkün ziyanlı tesirleriyle de müsabakanın mümkün olduğunu söyleyen Acıbadem Life Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Elban “Kırmızı ve bilhassa işlenmiş etlerin yüksek tüketimi; kalp hastalıkları, kimi kanser tipleri (özellikle kolorektal kanser), diyabet ve erken vefat riski ile ilişkilendiriliyor” ikazında bulunuyor. Pekala sofranızdaki kırmızı et ziyanlı mı, değil mi? Zehra Elban, bunu öğrenmek için kendinize sormanız gereken 3 değerli soruyu hatırlatıyor.
PROTEİNDEN, DEMİRDEN VARLIKLI AMA…
Kırmızı et denildiğinde birinci akla gelen yüksek protein ve demir içeriğine sahip olduğu. B12 vitamini, çinko, selenyum üzere insan vücudunun sağlıklı işleyişini sürdürebilmesi için zenginlikleri de içeriğinde barındırıyor. Tüm bu özellikleriyle kırmızı et harika besin üzere görünse de yanlış seçilen kırmızı et ziyanlı olabilir.
HÜCRELERİ BESLEYEN TEK VE BİRİCİK HUSUS DEĞİL!
Kırmızı etin “besleyicilik” algısının büsbütün temelsiz olmadığını tabir eden Acıbadem Life Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Elban, “Yüksek kaliteli protein içeriği sayesinde kas kütlesinin korunması ve artışı üzerinde güçlü bir tesiri var. Birebir vakitte B12 vitamini açısından varlıklı olması, hücre yenilenmesi ve bilhassa kırmızı kan hücrelerinin üretimi için değerli bir avantaj sağlıyor. Yüksek demir içeriği ise oksijenin dokulara taşınmasında kritik rol oynuyor; bu da güç seviyesi ve genel metabolik işlevler açısından direkt belirleyici. Gerçekten yaklaşık 85 gramlık bir porsiyon kırmızı et, günlük protein ve B12 gereksiniminin yüksek bir kısmını karşılayabiliyor. Bu istikametiyle bakıldığında kırmızı etin sahiden “hücreleri besleyen” bir tarafı olduğu açık” diyor.
Bu noktada değerli bir ayrıntısı belirten Elban, bu besin öğelerinin sırf kırmızı ete has olmadığını, birtakım kümes hayvanları, balık, yumurta, çiğ kuruyemişler ve istikrarlı bir bitkisel beslenme modeliyle de karşılanabildiğini tabir ediyor.
KIRMIZI ETTEKİ O UNSUR HAMİ DA OLABİLİR, ZİYANLI DA!
Kırmızı etin içerdiği “hem demir”in bir yandan demir eksikliği anemisine yönelik esirgeyici bir besin. Lakin birebir hususun oksidatif gerilimi tetikleyebileceği de belirtiliyor. Bilhassa işlenmiş etlerin yüksek tüketiminin kalp hastalıkları, kimi kanser tipleri (özellikle kolorektal kanser), diyabet ve erken mevt riski ile ilişkilendirildiğini belirten Zehra Elban, “Bu risk, işlenmiş etlerde çok daha bariz görünüyor. Bunun altında yatan sistemlerden biri, kırmızı ette bulunan hem demir unsurunun çok yüksek ölçüde tüketilmesi halinde oksidatif gerilim süreçlerini tetikleyebilmesi. Oksidatif gerilim ve düşük seviyeli kronik inflamasyon, birçok kronik hastalığın başlangıç basamağı olarak kabul ediliyor. Buna ek olarak kimi et çeşitlerinin yüksek doymuş yağ içeriği, kolesterol düzeylerini yükselterek kardiyovasküler riskleri artırabiliyor” diyor.
KIRMIZI ET TÜKETMEDEN EVVEL KESİNLİKLE SORUN
Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Elban kırmızı etin ziyanlı mı yararlı mı olacağını öğrenmek için sorulması gereken 3 değerli soruyu sıralıyor.
- Kırmızı eti ne kadar tüketiyorsunuz?
Kırmızı et tüketiminde ölçü, sıhhat üzerindeki tesirlerin belirlenmesinde en kritik faktörlerden biri. Dünya Sıhhat Örgütü ve birçok milletlerarası beslenme rehberi, kırmızı et tüketiminin haftalık toplamda 300–500 gramı aşmamasını öneriyor. Bunun üzerindeki tüketim, bilhassa işlenmiş etlerle birlikte olduğunda, kalp-damar hastalıkları ve birtakım kanser tipleriyle ilişkilendiriliyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Elban kırmızı etin yüksek ölçüde ve denetimsiz tüketiminin oluşturduğu riskin altını çiziyor.
- Kırmızı eti hangi sıklıkta tüketiyorsunuz?
Tüketim sıklığı da en az ölçü kadar belirleyici. Günlük kırmızı et tüketimi yerine haftaya yayılan ve aralıklı tüketim, metabolik yükün dengelenmesine yardımcı oluyor. Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Elban haftada 2–3 porsiyon kırmızı et tüketiminin istikrarlı bir yaklaşım olduğunu belirtiyor. Daha sık tüketim bedende doymuş yağ alımını artırarak kolesterol düzeylerini etkileyebilir ve uzun vadede kardiyovasküler riskleri yükseltebilir. Kırmızı eti ana öğün yerine daha çok “tamamlayıcı” bir besin olarak pozisyonlandırmak kıymetli bir strateji olabilir.
- Tüketeceğiniz kırmızı et işlenmiş mi?
Kırmızı etin sıhhat üzerindeki tesirini belirleyen en değerli faktörlerden biri de etin işlenmiş olup olmaması diyen Zehra Elban, “Salam, sucuk, sosis üzere işlenmiş et eserleri; gözetici hususlar, yüksek tuz ve birtakım kimyasal bileşenler içerdiği için sıhhat açısından daha yüksek risk taşır. Dünya Sıhhat Örgütü, işlenmiş etleri “kanserojen” sınıfında kıymetlendirerek bilhassa kolorektal kanser ile bağına dikkat çekmektedir. Buna karşılık taze, işlenmemiş kırmızı etin denetimli tüketimi çok daha düşük risklidir” tabirlerini kullanıyor.
Bu noktada istikrarın en değerli belirleyici olduğunun altını çizen Acıbadem Life Beslenme ve Diyet Uzmanı Zehra Elban, “Kırmızı et yanlışsız ölçü ve yanlışsız beslenme bağlamı içinde yer aldığında yarar sağlayabilir. Tıpkı vakitte antioksidanlardan güçlü zerzevat ve meyvelerle birlikte tüketmek, “hem demir”in muhtemel oksidatif tesirlerini dengelemeye yardımcı olabilir. Bağırsak mikrobiyotasını destekleyen liften varlıklı bir beslenme modeli de bu denklemin değerli bir parçası” diyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı
